Interpelacja nr 5023

do ministra skarbu państwa

w sprawie programu naprawy sytuacji w polskim przemyśle stoczniowym, ze szczególnym uwzględnieniem stoczni remontowych

Powszechnie wiadomo, że sytuacja w polskim przemyśle stoczniowym jest bardzo zła. Rada Ministrów wyłoniona w poprzedniej kadencji Sejmu, przeciwdziałając temu zjawisku, opracowała program naprawy kondycji ekonomiczno-gospodarczej polskich stoczni. Według przedstawionych mi informacji zakres oddziaływania tego programu został zawężony wyłącznie do stoczni budujących statki z całkowitym pominięciem stoczni remontowych.

Rozważając sytuację polskiego przemysłu stoczniowego, nie wolno nam zapomnieć, że oprócz budownictwa szeroko pojęty przemysł morski może być skutecznym kołem zamachowym gospodarki przyczyniającym się do zmniejszenia bezrobocia i poprawy ogólnonarodowego dobrobytu. Z tych właśnie powodów należy przemysłowi stoczniowemu poświęcić szczególną uwagę.

Brak precyzyjnego i jednoznacznie sformułowanego programu rozwoju i prywatyzacji stoczni remontowych bardzo negatywnie oddziałuje na ich kondycję gospodarczą. Utrudnia także w znaczny sposób strategiczne planowanie procesu produkcji oraz świadczenia usług.

Przykład Szczecińskiej Stoczni Remontowej „Gryfia” pokazuje, że dzięki rzetelności załogi, pomimo bardzo trudnej sytuacji na rynku, da się osiągnąć niewielki dochód, ale jest on niestety niewystarczający do pokrycia wydatków związanych z niezbędnymi inwestycjami. Z ekonomicznego i społecznego punktu widzenia potrzebne są strategiczne działania programowe uwzględniające innowacyjność, poprawą konkurencyjności, a także, co ważne, utrzymanie, a jeżeli będzie taka możliwość, powiększenie liczby miejsc pracy.

Tworząc program restrukturyzacji i modernizacji polskich stoczni remontowych, w tym Szczecińskiej Stoczni Remontowej "Gryfia", nie można też zapomnieć o możliwie szerokiej konsultacji jego założeń i celów z załogą przedsiębiorstwa. Pracownicy powinni mieć możliwość wypowiedzenia się nie tylko co do zasadności przeprowadzenia prywatyzacji, ale także jej form i wpływu na konkurencyjność stoczni.

Czy prawdą jest, że program naprawy sytuacji ekonomicznej polskich stoczni zostać zawężony wyłącznie do stoczni budujących statki z całkowitym pominięciem stoczni remontowych? Jeżeli tak, to dlaczego, skoro są one nie mniej istotną gałęzią przemysłu stoczniowego?

Jakie działania ma zamiar podjął Pan Minister w stosunku do stoczni remontowych, w których wykonywane są prawa Skarbu Państwa wynikające z posiadanych w nich akcji?

Czy została wypracowana w Ministerstwie Skarbu Państwa strategia prywatyzacji stoczni remontowych, a jeżeli tak, to jaka jest planowana forma prywatyzacji SSR "Gryfia" S.A. i na jakim aktualnie jest etapie realizacji? Jaki jest harmonogram prywatyzacji?

Czy w przypadku podjęcia decyzji o prywatyzacji Stoczni Remontowej "Gryfia" zostaną zagwarantowane słuszne interesy pracowników, w tym zakaz zwolnień i przekazanie części udziałów załodze zakładu?

Poseł Joachim Brudziński

Szczecin, dnia 28 lutego 2006 r.

Odpowiedź ministra skarbu państwa

na interpelację nr 5023

w sprawie programu naprawy sytuacji w polskim przemyśle stoczniowym, ze szczególnym uwzględnieniem stoczni remontowych

Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację Pana Posła Joachima Brudzińskiego z dnia 9 października br., znak SPS-023-5023/06, w sprawie programu naprawy sytuacji w polskim przemyśle stoczniowym ze szczególnym uwzględnieniem stoczni remontowych, w tym SSR Gryfia, uprzejmie informuję, co następuje.

Rada Ministrów w dniu 31 sierpnia br. przyjęła „Strategię dla sektora stoczniowego (morskie stocznie produkcyjne) w Polsce w latach 2006-2010”. Morskie stocznie produkcyjne, tj. Stocznia Gdynia S.A., Stocznia Szczecińska Nowa Sp. z o.o. i Stocznia Gdańsk S.A., to największe przedsiębiorstwa w krajowym sektorze okrętowym. Są one kontrolowane przez Skarb Państwa (bezpośrednio lub pośrednio), a ich dalszy rozwój wymaga znacznych nakładów inwestycyjnych. „Strategia...” służy realizacji następujących celów: gospodarczego, społecznego i makroekonomicznego. W obszarze celu gospodarczego mieści się uczynienie morskich stoczni produkcyjnych podmiotami zdolnymi do działania na konkurencyjnym rynku w skali globalnej dzięki ich restrukturyzacji i prywatyzacji. W obszarze celu społecznego mieści się zahamowanie spadku ilości miejsc pracy w regionach działania stoczni (rozwój małych i średnich przedsiębiorstw) oraz zahamowanie odpływu wysokokwalifikowanych pracowników sektora stoczniowego. W obszarze celu makroekonomicznego najważniejsze jest stworzenie warunków dla stabilnego wzrostu efektywności sektora stoczniowego oraz utrzymanie jego korzystnego wpływu na salda wymiany handlowej z zagranicą.

Objęcie ww. strategię rządową największych stoczni produkcyjnych związane jest ponadto z faktem, iż w Komisji Europejskiej toczą się postępowania wyjaśniające w sprawie pomocy publicznej dla ww. stoczni. Wynik tych postępować może mieć rozstrzygające znaczenie dla kontynuacji działalności stoczni. W celu doprowadzenia do pozytywnego dla strony polskiej rezultatu postępowań przed KE zostały opracowane przy współpracy szeregu rządowych instytucji także indywidualne programy restrukturyzacji poszczególnych morskich stoczni produkcyjnych, których realizacja ma doprowadzić do odzyskania przez stocznie długotrwałej zdolności konkurowania.

Trzy stocznie remontowe, tj. Stocznia Remontowa „Nauta” S.A., Morska Stocznia Remontowa S.A. oraz Szczecińska Stocznia Remontowa "Gryfia", zaliczane są do przemysłowego potencjału obronnego i umieszczone w wykazie spółek prowadzących działalność na potrzeby bezpieczeństwa i obronności państwa, stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie wykazów spółek, przedsiębiorstw państwowych i jednostek badawczo-rozwojowych, prowadzących działalność na potrzeby bezpieczeństwa i obronności państwa, a także spółek realizujących obrót z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa oraz dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa (Dz.U. Nr 86, poz. 790).

Rządowa „Strategia przekształceń strukturalnych przemysłowego potencjału obronnego w latach 2002-2005” zakładała, iż: „trzy stocznie remontowe - Stocznia Remontowa „Nauta” S.A., Morska Stocznia Remontowa S.A. oraz Szczecińska Stocznia Remontowa "Gryfia" S.A. ze względu na taki sam - usługowy - charakter działalności winny był objęte wspólnym, odrębnie przygotowanym programem prywatyzacji. W przypadku dwóch stoczni (Stocznia Remontowa „Nauta” S.A. i Szczecińska Stocznia Remontowa "Gryfia" S.A.) działania te należy poprzedzić restrukturyzacją”.

Z uwagi na fakt, iż w latach 2003-2006 realizowane były w stosunku do stoczni pogłębione procesy restrukturyzacyjne, w szczególności w stosunku do SR Nauta S.A., to do dnia dzisiejszego nie opracowano programu prywatyzacji stoczni remontowych.

Biorąc pod uwagę, iż aktualnie opracowywany jest rządowy „Program konsolidacji i wspierania rozwoju polskiego przemysłu obronnego w latach 2006-1010”, przewidujący przeprowadzenie prywatyzacji stoczni remontowych zaliczanych do przemysłowego potencjału obronnego, jak również mając na uwadze obecny stan realizacji procedur prywatyzacyjnych, Ministerstwo Skarbu Państwa rozważa przygotowanie wariantowego programu szeroko pojętej restrukturyzacji tych stoczni, w tym działań prywatyzacyjnych, na bazie sporządzonej przez zewnętrznego audytora analizy, która powinna uwzględniał w szczególności:

- analizę aktualnej sytuacji prawnej i rynkowej w odniesieniu do stoczni remontowych,

- analizę otoczenia globalnego stoczni remontowych i wzajemnej konkurencji spółek,

- analizę zasobów stoczni remontowych (majątku trwałego, zasobów ludzkich),

- analizę światowych doświadczeń w zakresie prywatyzacji stoczni remontowych,

- analizę różnych modeli funkcjonowania stoczni remontowych z uwzględnieniem ró?nego zakresu konsolidacji poziomej,

- analizę porównawczą poszczególnych modeli funkcjonowania stoczni remontowych przy zastosowaniu m.in. następujących kryteriów:

- konkurencyjności z podmiotami krajowymi i zagranicznymi,

- zdolności do odtworzenia majątku trwałego,

- atrakcyjności dla inwestorów.

Analiza zasobów spółek powinna uwzględniał w szczególności:

- analizę struktury kosztów spółek,

- analizę obecnego i pożądanego docelowego poziomu technologicznego,

- ocenę szacunkowej wielkości i czasu niezbędnych nakładów inwestycyjnych, które powinny zostać zrealizowane w spółkach,

- opis i ocenę dotychczasowych działań w kierunku prywatyzacji działalności pomocniczej,

- wielkość niezbędnego kapitału obrotowego, który docelowo powinny posiadać Spółki, aby zapewnić ciągłość procesów remontowych,

- analizę struktury zatrudnienia w spółkach oraz stosunku pracowników do procesów przekształceń stoczni remontowych.

Wybór przez Ministerstwo Skarbu Państwa najlepszej strategii prywatyzacji stoczni remontowych zostałby dokonany na podstawie wniosków wynikających z przeprowadzonej analizy.

Z wyrazami szacunku

Minister

Wojciech Jasiński

Warszawa, dnia 24 listopada 2006 r.